Zabiegi wykorzystujące promieniowanie ultrafioletowe, widzialne lub podczerwone polegają na naświetlaniu całego ciała lub jego wybranego obszaru. W zależności od zastosowanego rodzaju promieniowania otrzymujemy inne efekty terapeutyczne. Co ważne, ludzkie oko dostrzega fale promieniowania, których długość mieści się w przedziale od 380 do 760 nm (światło widzialne), dlatego nie wszystkie rodzaje promieniowania są dla nas widoczne. Terminem „światło” określa się również promieniowanie nieodbierane zmysłem wzroku.
Lampy stosowane w terapii promieniowaniem podczerwonym różnią się mocą i zakresami długości emitowanych fal. W tej metodzie terapeutycznej stosuje się barwne filtry, które modyfikują parametry emitera i zmieniają sposób jego oddziaływania na organizm.
Promieniowanie podczerwone
Promieniowanie podczerwone dzieli się na IR-A, IR-B i IR-C
- IR-A (760 – 1400 nm) – promieniowanie podczerwone krótkofalowe o głębokim efekcie termicznym (wnikające w głąb tkanki podskórnej),
- IR-B (1400 – 3000 nm) – promieniowanie podczerwone średniofalowe, penetrujące ok. 1-3mm w głąb tkanek, wykazujące umiarkowany efekt termiczny (wnikające w głąb skóry właściwej),
- IR-C (3000 nm – 1 mm) – promieniowanie podczerwone długofalowe o umiarkowanym efekcie termicznym (wnikające w naskórek).
Firma Astar jest producentem lamp do naświetlania światłem podczerwonym w zakresie od IR-A do IR-B

W jaki sposób promieniowanie IR-A i IR-B pomaga?
Przegrzewanie tkanek promieniowaniem (radiacją) odbywa się bez kontaktu bezpośredniego i przewodzenia (kondukcji) energii.
Promieniowanie podczerwone w zakresie IR-A i IR-B skutecznie oddziałuje na rozluźnienie mięśni oraz zwiększa lokalne ukrwienie. Efekt ten przekłada się na poprawę odżywiania tkanek, zwiększenie metabolizmu i odprowadzania produktów przemiany materii. Efekt rozluźnienia jest bardzo powszechnie wykorzystywany w gabinetach fizykoterapeutycznych jako faza przygotowawcza do masażu zarówno leczniczego, jak i relaksacyjnego.
Naświetlania promieniowaniem podczerwonym mają duże zastosowanie jako zabieg wstępny przed relaksacją poizometryczną, zabiegami mobilizacji stawów i ćwiczeniami redresyjnymi w przykurczach łącznotkankowych, masażem i kinezyterapią. Przekrwienie i podwyższenie temperatury skóry poprawiają jej przewodnictwo elektryczne, co jest wskazaniem do wykonywania naświetlań przed zabiegami elektroterapii.
Aplikacja promieniowania w zakresie IR-A powoduje rumień cieplny – miejscowy odczyn występujący na skórze, spowodowany rozszerzeniem naczyń krwionośnych. Polega on na nierównomiernym zaczerwienieniu skóry, powstaje podczas naświetlania i znika w krótkim czasie po zabiegu.

Wskazania i przeciwwskazania
do terapii promieniowaniem podczerwonym:
Zastosowanie lecznicze:
- podostre i przewlekłe stany zapalne stawów,
- wzmożone napięcie mięśni,
- podostre i przewlekłe zapalenia okołostawowe,
- przykurcze, blizny, zrosty,
- bóle mięśniowe,
- podostre i przewlekłe stany zapalne nerwów obwodowych,
- parestezje,
- odmrożenia,
- półpasiec,
- trądzik młodzieńczy i różowaty,
- stany po oparzeniach,
- zapalenie zatok szczękowych,
- zaburzenia skórne, czyraczność, zakażenia gruczołów łojowych,
- trudno gojące się rany.

Wpływ terapii promieniowaniem podczerwonym na tkanki obejmuje:
- przyspieszenie gojenia,
- skrócenie okresu choroby – pobudzenie procesów immunologicznych,
- złagodzenie dolegliwości bólowych, eliminacja stanów zapalnych,
- złagodzenie skutków choroby, bólu, ograniczenie zakresu i siły dolegliwości,
- skrócenie okresu rekonwalescencji.
Przeciwwskazania:
- ostre stany zapalne skóry i tkanek miękkich,
- zaburzenia krążenia obwodowego,
- zaburzenia czucia,
- skłonność do krwawienia,
- ostre choroby gorączkowe, w tym wczesny okres choroby przeziębieniowej,
- schorzenia przewlekłe, takie jak gruźlica, choroby nerek, wątroby, niedokrwistość,
- choroba nowotworowa,
- stany po przebytej radioterapii,
- choroby zakrzepowe (np. zakrzepowe zapalenie żył),
- epilepsja,
- ciąża,

- obrzęki o nieustalonej etiologii,
- świeże urazy grożące krwawieniem,
- infekcje skóry,
- żylaki,
- nieodwracalne uszkodzenia skóry i jej naczyń,
- zagrożenie krwawieniem z przewodu pokarmowego, układu moczowego, płuc i narządów rodnych (także w okresie miesiączki),
- miażdżyca naczyń krwionośnych,
- zaburzenia wydzielania wewnętrznego,
- nadciśnienie tętnicze od II stopnia wg WHO,
- stan ogólnego wyniszczenia organizmu.
Ograniczenia w stosowaniu naświetlania:
- należy unikać naświetlania miejsc z zaburzeniami czucia,
- należy unikać jednoczesnego naświetlania promieniowaniem podczerwonym, światłem widzialnym i ultrafioletem.


